“A tadašnji vođa desne demokratske opozicije Vuk Drašković u maju 1992. nosi sa pristalicama i građanskom opozicijom crni flor centrom Beograda…”

Piše Zoran Panović, programski direktor Demostata

1
Screenshot

Vidovdanski sabor bio je festival prozapadne demokratske i antikomunističke desnice – monarhističke i ravnogorske. Glavne opozicione snage oličene su bile u strankama SPO i DSS, kao i u delovima Crkve, SANU i Univerziteta. Dobrica Ćosić je imao jake veze s Demokratskom strankom, a na izborima decembra 1992. podržao je socijaldemokrate Čedomira Mirkovića, a ne DEPOS od koga ga je odbijao i monarhizam, ali prevashodno izraženo četništvo SPO-a i Vuka Draškovića.

Evo, nakon tri decenije gotovo sva desnica u Srbiji je antizapadna – proputinovska. Nekad je građanska Srbija bila ona slavsko-demokratska, antikomunistička, da bi je u pluralizmu na mestu građanske sve više zamenjivala (post)titoistička, antinacionalistička i liberalna. Ali bez saveza tih dveju snaga nije moglo biti ni demokratske pobede nad Miloševićem. Kao što ni enormnog broja Šešeljevih glasača nije moglo biti bez titoističkog urbanizma i industrijalizacije, odnosno priliva seoskog stanovništva u gradove i konverzije radničke klase u nacionalizam. To je bila i Miloševićeva baza, ali Šešelj je uspeo unikatnim talentom, rečima i delanjem, radikalizovati “antibirokratsku revoluciju”.

Konfuzija i tranzicija pojma “građanskog” dovela je i do budalaste dileme za đake i njihove roditelje: građansko vaspitanje ili veronauka!?

Ceo tekst Zorana Panovića objavljen je u novom Nedeljniku, koji je na svim kioscima od četvrtka, 7. jula

Digitalno izdanje i pretplata na Nstore.rs

1 KOMENTAR

  1. Dobra elaboracija. Samo mala greška u narativu.
    Četništvo je unisioni naziv koji su novouspostavljene vlasti 1945. iskoristile kako bi sve stavili u isti okvir radi lakše manipulacije.
    General Mihailović je bio komadant JV /JVuO u Srbiji i na okupiranim ostalim teritorijama bio je deo JV) i ministar vojni odlukom Vlade Kraljevine Jugoslavije koja je bila u savezničkom Londonu (na odluku izmeštanja uticale savezničke države svojim pozivom ali i sveže sećanje na sličnu situaciju iz Velikog rata kada su Vlada i Parlament bili na Krfu).
    Na ni jednom zvaničnom dokumentu JV, proglasu ili deklaraciji nemate naziv četnici. Nigde nećete naći da se ikada Mihailović obratio na taj način.
    U narodu – pre svega u Srbiji – nazivali su ih “naša vojska” ili ređe – Dražinovci.
    Četnici su bili recimo u formacijama Koste Pećance i koji ni na koji način nije bio u JVuO.
    U mnogim delovima NDH gde su se Srbi zbog terora ustaških vlasti samoorganizovali – pristupali su u mešovitim sredinama komunističkim formacijama, a u sredinama sa dominantnim srpskim stanovništvom – u JV.
    Zbog malog broja oficirskog kadra i slabije komunikacije u ratnim uslovima sa glavnim štabom – često su se kao vođe u perifernim delovima zemlje nametali ljudi koji nisu bili vojnici i bez mnogo takta i discipline pa su se naprečac pojavljivale vojvode. Njihovo delovanje često je bilo prema situaciji ali i autonomno ili po volji pojedinaca. Uostalom i kasnije u emigraciji imali ste podelu baš po tom osnovu – pripadnike JVuO iz Srbije i pripadnike iz drugih delova okupirane Kraljevine Jugoslavije.
    Kako se istorija često ponavlja – sličnu situaciju smo imali i devedesetih gde se građanska inicijativa rehabilitacije međunarodno priznatog i odlikovanog pokreta i mnogih pojedinaca, kroz uporno ponavljanje odomaćilo iz pređašnih vremena i doktrine sa komunističkih fakulteta društvenih nauka, te se podvođenjem pod naziv “četnička opozicija” ide na ruku onima koji smatraju da Milošević nije imao adekvatnu političku alternativu, a što je potpuna besmislica.
    Tada je bila jaka antisistemska opozicija predvođena pre svega SPO i koji su u programskoj deklaraciji insistirali na obnovi demokratije, slobode i prava ljudi po evropskum standardima, ulazak u NATO i EU, obnovI kraljevine, povratku nacionalnih simbola i obeležja, ukidanje služenje vojnog roka itd…nadam se da će gospodin Panović uvažiti ovu korekciju koja je često i suštinska za bolje razumevanje bliže i dalje istorije…

Comments are closed.