Istorija popisa u Srbiji: „Skloni to, da Turci ne saznaju koliko nas ima…“

Ako se dogodi da posle aktuelnog popisa budemo čekali duže od očekivanog da saznamo rezultate, nema potrebe za velikim nerviranjem; rezultati prvog opšteg popisa na teritoriji Srbije koji su vršile srpske vlasti zvanično su objavljeni tek 150 godina pošto je popis izvršen!

Reč je o popisu iz 1834, godinu dana po dobijanju hatišerifa od turske porte kojim je definitivno potvrđena srpska autonomija pod knezom Milošem Obrenovićem, pravo na organizovanje vlasti i držanje vojske za unutrašnje potrebe. Podatke iz tog popisa istoričari su znali posredno, kroz državne publikacije iz druge polovine 19. veka, kada je statistika postala „državna kategorija“, pa se i prilježnije pristupalo demografskim analizama u kojima su vršena poređenja broja stanovnika Srbije sa tom 1834. godinom, sve do 1984. kada je Leposava Cvijetić objavila „Sumarnik konškripcije stanovništva i imovine u Srbiji 1834. godine“, na osnovu starih dokumenata koji su pronađeni u Arhivu Srbije.

Zanimljivo, originalni podaci sa popisa su se donekle razlikovali od onih posredovanih kada je reč o ukupnom broju stanovnika (samo 2.000), ali je bilo značajnih razlika u broju stanovnika po okruzima i naseljenim mestima, što navodi na zaključak da su kasniji demografi doterivali podatke…

CEO TEKST U MAGAZINU ISTORIJA KOJI SE DOBIJA NA POKLON UZ NEDELJNIK.

ROĐENDANSKI BROJ NA 96 STRANA. NA KIOSCIMA OD ČETVRTKA 13. OKTOBRA, DIGITALNO IZDANJE DOSTUPNO NA NSTORE.RS